DARPA'nın Jet Hızındaki VTOL Uçağı X-76 Üretim Aşamasına Geçti

ABD Savunma İleri Araştırma Projeleri Ajansı (DARPA), askeri havacılıkta çığır açacak yeni teknolojiler üzerinde çalışmaya devam ediyor. Kurumun SPRINT programı kapsamında geliştirdiği ve dikey kalkış-iniş (VTOL) yeteneklerini jet hızıyla birleştiren X-76 demonstratör uçağı, kritik tasarım incelemesini başarıyla tamamlayarak üretim aşamasına geçti.

Bell Textron tarafından tasarlanan X-76, havacılık dünyasının en büyük ikilemlerinden birine çözüm getirmeyi hedefliyor. Geleneksel savaş uçakları yüksek hız sunsa da uzun pistlere ihtiyaç duyarken, helikopterler her yere inebiliyor ancak hız konusunda kısıtlı kalıyor. X-76, bu iki dünyayı tek bir platformda buluşturarak hem pist gerektirmeyen operasyon kabiliyeti hem de jet sınıfı performans sunmayı amaçlıyor.

Devrimsel "Stop-Fold Tiltrotor" Teknolojisi

X-76’nın en dikkat çekici özelliği, Bell Textron imzalı "durup katlanabilen tiltrotor" tasarımı. Bu sistemde uçak, kalkış ve iniş sırasında rotorlarını kullanarak bir helikopter gibi dikey hareket edebiliyor. Seyir hızına ulaşıldığında ise rotorlar duruyor, aerodinamik sürtünmeyi azaltmak için motor gondolları üzerine katlanıyor ve itiş gücü turbofan motorlara devrediliyor. Bu sayede uçağın 400 knot (yaklaşık 740 km/s) üzerinde seyir hızına ulaşması bekleniyor.

İlk Uçuş 2028'de Hedefleniyor

Program şu anda ikinci aşamada bulunuyor ve odağında insansız X-76 demonstratörünün üretimi, entegrasyonu ve yer testleri yer alıyor. Projenin asıl amacı, rotorların havada durdurulup katlanması ve farklı itki sistemleri arasındaki geçişin doğrulanması olacak. DARPA’nın takvimine göre X-76’nın gökyüzüyle ilk buluşması 2028 yılında gerçekleşecek. Başarı sağlanması durumunda, bu teknoloji geleceğin askeri havacılık standartlarını yeniden belirleyebilir.